العلامة المجلسي (مترجم :كمره اى)
25
بحار الأنوار (ج54) (آسمان و جهان) (فارسى)
دراز است ، زير سقف و سايه جا نكند ، خيانت و زنا منش او است و دزدى و پليدى وصف او ( 2 : 112 ) . و در طوطى گفته : سخن پذير است و پادشاهان و اكابر او را نگهدارند تا خبرگزار باشد و با پا خوراك بدهن نهد چنانچه آدمى بادست ( 1 : 80 ) دميرى گفته : فاخته با خ كسره دار و نقطه دار از طوقدارانست ، در كفايه گفته : پنداشتند كه مارها از آوازش گريزند . كه خوشخوان و همدم آدمى است و در خانهها زندگى كند و عربش دروغگو خوانند چون هنوز خرما گل نكرده كه فرياد زند : اين اوان رطب است . دميرى گفته : شقراق با ضم و يا كسر شين است و بسا شرقراق گويند ، پرنده ايست خرد بنام اخيل و عرب بدان فال بد زند و آن سبز و با نمك است و به اندازه كبوتر ، سبزى سيرى دارد و پرهاى سياه ييلاق و قشلاق كند و خط سرخ و سبز و سياه دارد ( 2 : 38 ) ( و به فارسى آن را سبزه قبا گويند - از مترجم ) دميرى در بارهء ورشان گفته : ساق حراست و قمرى نر است گفتند از فاخته و كبوتر برآيد ، و فرزند دوست است تا جايى كه خود را بكشد اگر فرزند را در دست شكارچى بيند ، عطاء گفته : ميگويد : بزائيد تا بميرد و بسازيد تا ويران گردد . ( 2 : 284 ) در شفتين گفته : از دو نوع مأكول پديد گردد و جاحظ آن را نوعى كبوتر دانسته و گفتند عامهء آن را يمام گويند و آواز خوشى دارد كه اندوه بار است و چون درهم خوانند نيكو باشد و خويش اينست كه چون مادهاش نابود شد پيوسته آواره باشد تا بميرد و مادهاش همچنين است ( 2 : 36 ) . گفته : ثعلبى گويد : چون آدم از بهشت بدر شد از تنهائى شكوه كرد و خدا او را با پرستو همدم نمود و او را خانهنشين ساخت كه از آدميزاده جدا نشود براى همدمى با آنان ، گفته : چهار آيه از قرآن با او است لَوْ أَنْزَلْنا هذَا الْقُرْآنَ عَلى جَبَلٍ لَرَأَيْتَهُ خاشِعاً مُتَصَدِّعاً مِنْ خَشْيَةِ اللَّهِ تا آخر سوره الحشر 20 - 24 » و آوازش را